Dokumentacja fotograficzna miejsca wypadku drogowego

Zgodnie z art. 147 § 1 k.p.k. przebieg czynności protokołowanych może być utrwalony za pomocą urządzenia rejestrującego obraz lub dźwięk, o czym należy przed uruchomieniem urządzenia uprzedzić osoby uczestniczące w czynności. Do czynności protokołowanych należą między innymi oględziny, podczas których trzeba utrwalić miejsce zdarzenia wraz z terenem oględzin, rozmieszczenie śladów względem siebie oraz same ślady. Ze względu na to, że w toku oględzin zarówno w procesie ujawniania śladów kryminalistycznych, jak i ich zabezpieczania następuje ingerencja w miejsce zdarzenia, zmieniająca jego pierwotny wygląd, dokumentacja fotograficzna spełnia olbrzymią rolę w procesie dowodzenia. Utrwalenie wyglądu miejsca jeszcze przed ingerencją technika kryminalistyki powinno umożliwić właściwe wnioskowanie na temat przebiegu samego zdarzenia.

Dokonanie właściwej dokumentacji fotograficznej na miejscu zdarzenia jest niezwykle istotne z punktu widzenia prawidłowości prowadzenia dalszego postępowania przygotowawczego. Odpowiednio zrealizowanie zdjęcia pozwalają często przyspieszyć postępowanie, gdyż nie ma potrzeby przeprowadzenia dodatkowych czynności procesowych takich jak oględziny miejsca zdarzenia przez biegłego sądowego, czy też dokonanie oględzin pojazdów.

Dokumentacja fotograficzna z oględzin zdarzenia drogowego ma głównie na celu przedstawić warunki, z jakimi mieli do czynienia wszyscy uczestnicy ruchu drogowego. W tym przypadku wykonuje się zdjęcia ogólnoorientacyjne oraz sytuacyjne.

Zdjęcia ogólnoorientacyjne powinny ukazywać wygląd miejsca zdarzenia wraz z terenem przyległym (pozwalają zlokalizować miejsce zdarzenia w terenie). Natomiast zdjęcia sytuacyjne powinny pokazywać wygląd samego miejsca zdarzenia. Zdjęcia sytuacyjne wykonuje się ze środka jezdni z każdej drogi dojazdowej prowadzącej do miejsca wypadku. Zdjęcia ogólnoorientacyjne oraz sytuacyjne należy rozpocząć dopiero po zapewnieniu bezpieczeństwa pozostałym uczestnikom ruchu drogowego. Dlatego też na tych fotografiach powinny być widoczne wszelkie zabezpieczenia pozostawione przez policjantów (znaki ostrzegawcze, pachołki, lampy sygnalizacyjne, taśmy policyjne, odpowiednio ustawiony radiowóz). Następnie wykonuje się zdjęcia przedstawiające usytuowanie śladów względem siebie oraz pojazdów uczestniczących w zdarzeniu. Uszkodzony pojazd należy fotografować z czterech stron – z przodu, tyłu, a także w miarę możliwości z góry.

Warto wskazać, iż zdjęcia powinny zawierać:

  • ślady hamowania,

  • oderwane fragmenty pojazdów,

  • plamy oleju, paliw, krwi

Podkreślenia wymaga fakt, iż prawidłowe wykonanie dokumentacji fotograficznej powinno wiernie odwzorować zastane zdarzenie, dzięki czemu może stanowić dokument o pełnej wartości technicznej. Z tych względów na fotografii musi znajdować się obiekt o znanych wymiarach, albo muszą być znane warunki wykonywania zdjęcia. Tylko takie działanie może zapewnić właściwe wykorzystanie zdjęć w późniejszym etapie postępowania.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | Skomentuj

Wezwanie Policji na miejsce wypadku drogowego lub kolizji drogowej

W tym artykule opiszę sytuację w jakich przypadkach osoby uczestniczące w wypadkach lub kolizji drogowej mają obowiązek wezwać Policję na miejsce zdarzenia drogowego.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z ustawą prawo o ruchu drogowym kierujący pojazdem, gdy wyniku wypadku są osoby zabite lub ranne, jest obowiązany do:

  • udzielenia niezbędnej pomocy ofiarom wypadku

  • wezwania zespołu ratownictwa medycznego i Policję

  • nie podejmowania czynności, które mogłyby utrudnić ustalenie przebiegu wypadku

  • pozostania na miejscu wypadku,

  • jeżeli wezwanie zespołu ratownictwa medycznego lub Policji wymaga oddalenia się – powinien niezwłocznie powrócić na to miejsce w przypadku.

Obowiązek wezwania Policji na miejsce wypadku występuje jedynie w sytuacji, gdy choćby jeden z uczestników wypadku został ranny lub zabity.

Tym niemniej jednak warto wskazać, iż wezwanie Policji mimo braku obowiązku w innych sytuacjach może spowodować korzyści w przeprowadzeniu postępowania karnego. I tak przebieg wypadku lub kolizji zostaje spisany w formie protokołu. Zostają również wstępnie spisane dane świadków, co bez wątpienia ułatwi ich wezwanie na przesłuchanie. Jednocześnie uszkodzenia samochodów, które brały udział w wypadku bądź kolizji poza opisem w protokole zdarzenia zostają udokumentowane w formie zdjęć. Bez wątpienia taka sytuacja powoduje ułatwienia w identyfikacji uszkodzeń powypadkowych. Jednocześnie często zdarzają się sytuacje, w których dopiero po przeprowadzeniu specjalistycznych badań alkomatem Policja może ustalić, że sprawca znajdował się pod wpływem alkoholu lub narkotyków. Z mojej praktyki wynika, iż warto jest wezwać Policję w przypadku gdy istnieją rozbieżności co do ustalenia winy sprawcy. W takim przypadku Policja dokładnie wyjaśniła zaistniałą sytuację i sporządza  notatkę urzędową, zdjęcia miejsca kolizji i uszkodzeń samochodów. Jest to niezwykle istotne z punktu widzenia dalszego postępowania przygotowawczego i określeniu sprawcy przestępstwa.

Wezwanie Policji:

Ułatwi ustalenie świadków oraz sprawcy zdarzenia;

Uszkodzenia samochodów zostaną udokumentowane.

Podsumowując, to, czy lepiej wezwać Policję na miejsce zdarzenia czy poprzestać na spisaniu oświadczenia zależy od okoliczności kolizji i stanowiska stron, które w nim uczestniczą. Tym niemniej jednak wezwanie Policji ułatwia dokładne wyjaśnienie zaistniałej sytuacji i eliminuje ryzyko problemów w ustaleniu sprawcy zdarzenia.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | Skomentuj

Prawidłowe postępowanie osób uczestniczących w wypadku drogowym

Wypadek drogowy lub kolizja nie są zdarzeniami, które można przewidzieć, ale można się na nie wcześniej w pewien sposób przygotować, przynajmniej w takim stopniu, aby nie tracić głowy na miejscu zdarzenia i nie popełnić przy tym masy błędów, które mogą nas kosztować sporo nerwów i pieniędzy.

  1. Zabezpiecz miejsce zdarzenia – Przede wszystkim powinniśmy pamiętać o zabezpieczeniu miejsca zdarzenia i zapobieżeniu powiększaniu się szkody. Miejsce wypadku należy oznaczyć poprzez ustawienie trójkąta ostrzegawczego i włączenie świateł awaryjnych. Jeżeli jesteśmy uczestnikami kolizji, naszym obowiązkiem jest bezzwłoczne usunięcie pojazdu na pobocze, tak aby nie utrudniał on ruchu innym pojazdom. Jeżeli zdarzył się wypadek drogowy, a więc są ofiary śmiertelne lub osoby ranne, musimy pamiętać, że nie wolno nam ruszać pojazdów, a mamy obowiązek zadbać o to, by poszkodowanym udzielono pomocy lekarskiej.

  2. Udziel pierwszej pomocy osobom poszkodowanym oraz wezwij służby ratownicze (Pogotowie Ratownicze oraz w razie potrzeby Straż Pożarną).

  3. Wezwij Policję – W przypadku stłuczki lub niegroźnego wypadku, nie trzeba wzywać Policji, ale należy napisać wspólne oświadczenie z miejsca zdarzenia
    Wezwanie Policji jest konieczne, jeżeli:

        • w zdarzeniu zostały poszkodowane osoby;

        • została wezwana straż pożarna lub pogotowie;

        • zostało popełnione przestępstwo (np. jeden z uczestników zdarzenia jest pod wpływem alkoholu);

        • któryś z uczestników zdarzenia nie posiada dokumentów lub nie posiada ważnego ubezpieczenia OC;

        • nie wiadomo, kto jest sprawcą zdarzenia.

4. Udokumentuj okoliczności zdarzenia – Jeśli wśród poszkodowanych nie ma rannych oraz ofiar śmiertelnych i sytuacja nie stanowi zagrożenia dla życia i mienia uczestników ruchu drogowego – należy w miarę możliwości wykonać kilka zdjęć dokumentujących miejsce wypadku, położenie aut po wypadku, uszkodzenia pojazdów, itp.

5. Odbierz dane i oświadczenia uczestników zdarzenia oraz ewentualnych świadków – Jeśli sytuacja, w której doszło do wypadku lub kolizji została wyjaśniona, a sprawca poczuwa się do winy, należy spisać oświadczenie. Dobrze jest wozić druk oświadczenia ze sobą, jednak jeśli nie mamy przygotowanego dokumentu, sami możemy go sporządzić. Należy przy tym pamiętać, iż oświadczenie odnośnie sytuacji w jakiej doszło do zdarzania, powinien napisać sam sprawca wypadku lub kolizji drogowej. Dokument powinien zawierać:

      • dane uczestników zdarzenia (sprawcy i poszkodowanego), takie jak imię i nazwisko, adres, numer telefonu, numery dowodów osobistych, numer oraz organ wydający prawa jazdy obu kierowców,

      • dane pojazdów biorących udział w zdarzeniu – marka, model, numer rejestracyjny oraz numer VIN,

      • dane świadków – opinie i wyjaśnienia świadków mogą okazać się niezwykle pomocne w sytuacjach niejasnych oraz kiedy sprawca będzie próbował wycofać się ze złożonego uprzednio oświadczenia,

      • numer polisy ubezpieczenia OC sprawcy oraz nazwę ubezpieczyciela,

      • dokładny i jasny opis kolizji lub wypadku drogowego (dzień, godzina, miejsce, okoliczności, prosty szkic sytuacyjny obrazujący jak doszło do zdarzenia),

      • czytelne podpisy uczestników kolizji lub wypadku drogowego i ewentualnych świadków.

6. Powiadom ubezpieczyciela – Po zdarzeniu drogowym powinniśmy jak najszybciej powiadomić naszego ubezpieczyciela, jednak nie może nastąpić to później niż w terminie określonym w ogólnych warunkach ubezpieczeń (zwykle 5-7 dni).

7. Nie naprawiaj samochodu – Do czasu zgłoszenia szkody i obejrzenia auta przez rzeczoznawcę nie można go naprawiać. Jeśli kierowca rozpocznie naprawę, trudno będzie udowodnić, które elementy zostały uszkodzone i ile w związku z tym należy się odszkodowania.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyke -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | Skomentuj

Jak powinna postąpić osoba uczestnicząca w wypadku drogowym lub kolizji drogowej ?

Często zdarzają się sytuacje, w którym osoby biorące udział w wypadku drogowym nie wiedzą co należy zrobić na miejscu zdarzenia. W tym artykule zostaną poruszone praktyczne kwestie jak postępować, w tej niecodziennej i trudnej do przewidzenia sytuacji.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż najważniejsza jest ocena obrażeń ciała uczestników zdarzenia. W przypadku wystąpienia dużych i rozległych obrażeń ciała należy zadzwonić na numer alarmowy 997 lub 112 i podać miejsce zdarzenia, ilość osób rannych oraz jakie mają obrażenia. Następnie należy zabezpieczyć miejsce zdarzenia ustawiając trójkąt ostrzegawczy w widocznym miejscu.

Pamiętaj!

W przypadku wystąpienia osób rannych nie można przestawiać samochodów biorących udział w wypadku.

W przypadku, gdy stan osób rannych jest dobry należy wykonać zdjęcia, które udokumentują miejsce wypadku, zwłaszcza uszkodzenie i położenie samochodów. Jednocześnie warto ustalić dane osób (imię, nazwisko oraz numery telefonów), które mogły widzieć wypadek. Warto jest poprosić by zostały na miejscu zdarzenia do czasu przyjazdu Policji.

Po przyjeździe Policji na miejsce zdarzenia istotne jest, by każdy świadek dokładnie opisał przebieg zdarzenia. W takiej sytuacji warto również zasygnalizować Funkcjonariuszowi Policji, że posiada się zdjęcia miejsca zdarzenia oraz dane świadków. Policjant w takiej sytuacji spisze dane świadków oraz poprosi o przekazanie materiału dokumentującego miejsce zdarzenia.

Często zdarzają się sytuacje, w których Policjant już na miejscu zdarzenia ustala datę przesłuchania w charakterze świadka i złożenia ustnego zawiadomienia o przestępstwie. W takim przypadku należy wybrać datę dogodną, która umożliwi najpełniejsze złożenie zeznań. Warto wskazać, iż samo przesłuchanie w takich sprawach może trwać od 1 godziny do nawet 3. Z tych względów nie radzę ustalać termin przesłuchania, gdy mamy mało czasu przykładowo przed pracą.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | Skomentuj

Nowa seria artykułów „Prawa osób pokrzywdzonych w wypadkach drogowych”

Szanowni Państwo,

w związku z wzrostem zainteresowania tematyką wypadków drogowych postanowiłam stworzyć serię artykułów, w których omówię postępowanie karne w sprawie wypadków drogowych z punktu wiedzenia pokrzywdzonego.

W głównej mierze chciałabym Państwu przedstawić zarówno teoretyczne aspekty przestępstwa określonego w art. 177 k.k., jak również wykroczenia spowodowania zagrożenia w ruchu lądowym.

Opiszę także jak wygląda postępowanie przygotowawcze oraz sądowe. Szczegółowo zostanie omówiona tematyka:

  • przesłuchania pokrzywdzonego;

  • dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków;

  • dowodu z nagrań monitoringu;

  • czy też dowodu z przesłuchania świadka.

Zostanie również poruszona kwestia odpowiedzialności sprawcy wypadków drogowych oraz materia dochodzenia świadczeń pieniężnych przez pokrzywdzonego w postępowaniu karnym.

Mam nadzieję, że przedmiotowa seria artykułów będzie stanowiła dla Państwa pomoc i znajdują Państwo odpowiedzi na nurtujące pytania. W razie wątpliwości proszę śmiało pytać, na wszelkie pytania postaram się odpowiedzieć. Zapraszam również do komentowania artykułów oraz dzielenia się ze mną uwagami i własnymi doświadczeniami. Pytania, uwagi, komentarze proszę wpisać do ramki zamieszonej pod każdym z artykułów. Zapewniam, że Twój adres e- mail nie zostanie opublikowany.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | Skomentuj

Przesłuchanie świadka przestępstwa z udziałem biegłego psychologa w postępowaniu karnym

Celem niniejszego artykułu jest wskazanie sytuacji, w których świadek (w tym także pokrzywdzony) może zostać przesłuchany z udziałem biegłego psychologa. Często do tego typu przesłuchań dochodzi w przypadku przestępstw związanych z wypadkami drogowymi lub związanych z znęcaniem się nad najbliższymi.

Kiedy Sąd może dopuścić dowód z przesłuchania świadka z udziałem biegłego psychologa ?

Kodeks postępowania karnego w art. 192 § 2 stanowi, że przeprowadzenie przesłuchania świadka z udziałem biegłego dopuszczalne jest wówczas, gdy istnieje wątpliwość co do:

    • stanu psychicznego świadka – przykładowo w odniesieniu do osób chorych psychicznie;

    • stanu rozwoju umysłowego świadka – przykładowo w odniesieniu do osób małoletnich;

    • zdolności świadka postrzegania lub odtwarzania spostrzeżeń – przykładowo w przypadku osób uzależnionych od alkoholu lub narkotyków.

Należy wskazać, iż są to jedyne okoliczności w jakich Sąd może przeprowadzić czynności przesłuchania z udziałem biegłego. W orzecznictwie wskazuje się możliwość wykorzystania takiego dowodu, dla ustalenia, czy dany świadek nie ma luk pamięciowych, tendencji do fantazjowania. Warto wskazać, iż wykluczone jest powołanie biegłego celem stwierdzenia – czy dany świadek kłamie. Sądy wielokrotnie odnosiły się tej kwestii i stwierdzały, że podstawą wniosku o przeprowadzenie czynności procesowej z udziałem biegłego dla określenia stanu świadka nie może być, nawet uzasadnione przekonanie strony o niezgodności zeznań z rzeczywistością. Podstawą wniosku mogą być bowiem wyłącznie okoliczności uzasadniające podejrzenie istnienia wskazanego w tym przepisie stanu psychicznego świadka.

Jak wygląda przesłuchanie z udziałem biegłego z zakresu psychiatrii ?

Przesłuchanie świadka przy udziale biegłego polega na tym, że dany biegły uczestniczy w rozprawie. W tym czasie obserwuje przebieg przesłuchania świadka. Przysługuje mu również prawo zadawania pytań, które mogą dotyczyć kwestii istotnych dla skonstruowania opinii. Następnie biegły sporządza opinię, w której wskazuje jaki jest stan psychicznego świadka. Opinia może zostać sporządzona pisemnie po przesłuchaniu lub biegły może wydać opinię ustną w toku rozprawy przed Sądem.

Końcowo należy wskazać, iż przeprowadzenie przedmiotowego dowodu, nie może oceniać zeznań świadka. Taką czynność dokonuje wyłącznie Sąd. Zadaniem biegłego psychologa jest przedstawienie opinii co do osobowości świadka, zdolności postrzegania oraz odtwarzania spostrzeżeń.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | 3 komentarzy

Kiedy Prokurator jest uprawniony do podjęcia/wznowienia postępowania umorzonego ?

Celem niniejszego artykułu jest wskazanie okoliczności, kiedy organ prowadzący postępowanie może wydać postanowienie o podjęciu postępowania, które zostało umorzone.

Czym jest umorzenie postępowania ?

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż postanowienie organu prowadzącego postępowanie o umorzeniu nigdy nie wywiera skutków trwałych, aż do czasu przedawnienia ścigania. Skutki postanowienia o umorzeniu z powodu nie wykrycia sprawcy bardziej przypominają więc instytucje zawieszenia postępowania. Przedmiotowe założone wynika z faktu, iż postanowienie o umorzeniu postępowania powoduje wyłącznie zaniechanie dokonywania aktywnych czynności procesowych przez Policję, czy Prokuratora. Warto wskazać, iż pomimo umorzenia śledztwa gromadzone są i analizowane informacje pochodzące z różnych źródeł. Bada się inne podobne przypadki, także przestępstw popełnionych w innych miejscowościach. Sprawdzeniom podlegają rejestry prowadzone przez wewnętrzne i zewnętrzne bazy informacji kryminalnych.

Kiedy dochodzi do podjęcia postępowania, a kiedy do jego wznowienia ?

Zgodnie z przepisem art. 327 § 1 k.p.k. postępowanie umorzone może być w każdym czasie podjęte przez prokuratora na nowo, a decyzja o podjęciu nie jest ograniczona żadnymi dodatkowymi uwarunkowaniami. Jedynie w sytuacji, gdy postanowienie o umorzeniu uprawomocniło się, a wznowione postępowanie ma być kontynuowane przeciwko osobie, która była w tej samej sprawie podejrzanym, konieczne jest ujawnienie nowych faktów lub nieznanych wcześniej źródeł dowodowych.

Decyzja o wznowieniu postępowania umorzonego przeciwko osobie należy do prokuratora nadrzędnego nad tym, który wydał postanowienie o umorzeniu. Warto wskazać, iż przed wydaniem postanowienia o podjęciu lub wznowieniu, prokurator może przedsięwziąć osobiście lub zlecić Policji dokonanie niezbędnych czynności dowodowych w celu sprawdzenia okoliczności uzasadniających wydanie postanowienia.

W przypadku podjęcia lub wznowienia postępowania postępowanie toczy się w jednostce prokuratury, która uprzednio wydała postanowienie o umorzeniu dochodzenia lub śledztwa.
O podjęciu na nowo umorzonego postępowania zgodnie z rozporządzenie ministra sprawiedliwości z dnia 11 września 2014 r.
Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz. U. z dnia 15 września 2014 r.) zawiadamia się pokrzywdzonego oraz instytucję państwową, samorządową lub społeczną, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie, a o wznowieniu również podejrzanego.

Czy pokrzywdzony może żądać podjęcia lub wznowienia postępowania umorzonego ?

Podkreślenia wymaga fakt, iż pokrzywdzony jest uprawniony do wniesienia pisma w sprawie podjęcia postępowania lub jego wznowienia. Odpowiedzi składającemu pismo udziela kierownik jednostki, w której wydano lub zatwierdzono postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania albo o jego umorzeniu. Pismo zawierające żądanie wszczęcia albo podjęcia na nowo umorzonego postępowania przygotowawczego w sprawie, w której uprawomocniło się postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego albo o jego umorzeniu, jeżeli nie uzasadnia wszczęcia lub podjęcia na nowo umorzonego postępowania, pozostawia się bez rozpoznania. Jeżeli wniosek nie zawiera żadnych nowych okoliczności podważających zasadność podjętej decyzji, prokurator nadrzędny udziela składającemu pismo odpowiedzi, informując go o braku podstaw do wszczęcia albo podjęcia na nowo umorzonego postępowania przygotowawczego. Odpowiedź powinna zawierać informację o pozostawieniu bez biegu następnych pism w tej samej sprawie, jeżeli nie zostaną przedstawione nowe okoliczności, podważające zasadność prawomocnego postanowienia o odmowie wszczęcia albo o umorzeniu postępowania przygotowawczego. W przypadku istnienia zasadności podjęcia lub wznowienia postępowania odpowiedni

prokurator wydaje stosowne postanowienie, a następnie przeprowadza niezbędne czynności w toku postępowania przygotowawczego – czyli przykładowo przesłuchuje określonych świadków, czy też podejrzanego/ych.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | 5 komentarzy

W jakich przypadkach prokurator może złożyć do Sądu wniosek o warunkowe umorzenie postępowania ?

Celem niniejszego artykułu jest opisanie sytuacji, w których Prokurator może wnieść do Sądu zamiast aktu oskarżenia, wniosek o warunkowe umorzenie postępowania.

Istota warunkowego umorzenia postępowania

Warunkowe umorzenie postępowania jest środkiem polegającym na rezygnacji z prowadzenia postępowania karnego, tj. odstąpienia od skazania i ukarania sprawcy uznanego za winnego przestępstwa. W wyroku warunkowo umarzającym postępowanie Sąd stwierdza, że oskarżony popełnił przestępstwo, jednak nie powinien zostać skazany. Orzeczenie o warunkowym umorzeniu postępowania należy do wyłącznej kompetencji sądu i może zostać wydane zarówno bezpośrednio na wniosek prokuratora  – sporządzony zamiast aktu oskarżenia na podstawie art. 336 k.p.k., jak i porozpoczęciu przewodu sądowego zgodnie z art. 414 k.p.k.

Forma warunkowego umorzenia postępowania

Warunkowe umorzenie postępowania karnego następuje w formie wyroku Sądu. Istota wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne polega na tym, że:

    • Sąd stwierdza w orzeczeniu fakt popełnienia przez sprawcę przestępstwa i jednocześnie

    • Sąd odstępuje od skazania i ukarania sprawcy za to przestępstwo z uwagi na szczególne łagodzące okoliczności popełnienia przestępstwa oraz z pozytywną prognozę kryminologiczną.

Przesłanki warunkowego umorzenia postępowania

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z ustawą nowelizującą Kodeks Karny z dnia 27 września 2013 dnia 1.7.2015 r. ustawodawca wprowadza nowe brzmienie przesłanki formalnej zawartej w art. 66 § 2 k.k. Zmiana ta polega na podniesieniu maksymalnej granicy zastosowania warunkowego umorzenia postępowania do sprawcy przestępstwa zagrożonego karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 5 lat. Nic nie stoi na przeszkodzie, by obok kary pozbawienia wolności przestępstwo było zagrożone innymi karami kumulatywnymi albo środkami karnymi, w tym również karami łagodniejszego rodzaju, tj. wolnościowymi. Wskazane granice należy bowiem rozumieć jako górne możliwości zastosowania omawianego środka probacyjnego. O tym, czy w danej sprawie będzie istniała możliwość zastosowania warunkowego umorzenia postępowania karnego decydować będą także inne czynniki, związane z okolicznościami popełnienia przestępstwa oraz osobą samego sprawcy.

Zgodnie z art. 66 § 1 k.k. Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeśli:

  • wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne (o stopniu społecznej szkodliwości czynu decydują m.in. rozmiar wyrządzonej szkody, zamiar i motywacja sprawcy, charakter naruszonego dobra);

  • okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości (np. sprawca przyznał się do popełnienia przestępstwa, złożył wyjaśnienia dotyczące okoliczności czynu);

  • sprawca jest niekarany za przestępstwo umyślne (chodzi tutaj zatem zarówno o poprzednią karalność za jakiekolwiek przestępstwo umyślne – bez względu na to, czy było ono podobne do przestępstwa będącego przedmiotem rozważań w zakresie umarzanego warunkowo postępowania – jak i rodzaj wcześniej wymierzonej kary. Sąd ocenia brak uprzedniej karalności sprawcy w momencie orzekania o warunkowym umorzeniu postępowania, a nie w momencie popełnienia przez niego czynu zabronionego);

  • pozytywna prognoza kriminologiczna – tj. właściwości i warunki osobiste sprawcy oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie on przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa (sprawca musi być osobą prowadzącą ustabilizowane życie, pozwalające na przyjęcie, że czyn którego się dopuścił miał w jego życiu charakter incydentalny, którego bardzo żałuje i wyraża ubolewanie z powodu jego popełnienia).

Okres próby warunkowego umorzenia postępowania

Warunkowe umorzenie postępowania następuje na okres próby, który wynosi od roku do 3 lat. Okres próby biegnie od uprawomocnienia się orzeczenia, tzn. od dnia następnego po dniu, w którym upłynął termin do zaskarżenia orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania.

Obowiązki przy warunkowym umorzeniu postępowania

Umarzając warunkowo postępowanie karne, sąd może:

  • w okresie próby oddać sprawcę pod dozór kuratora lub osoby godnej zaufania, stowarzyszenia, instytucji albo organizacji społecznej, do której działalności należy troska o wychowanie, zapobieganie demoralizacji lub pomoc skazanym;

  • nałożyć obowiązek naprawienie wyrządzonej szkody;

  • nałożyć obowiązek zapłaty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub nawiązki;

  • nałożyć obowiązek:

    • informowania sądu lub kuratora o przebiegu okresu próby;

    • przeproszenia pokrzywdzonego;

    • wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na utrzymanie innej osoby;

    • powstrzymania się od nadużywania alkoholu lub używania innych środków odurzających;

    • poddania się leczeniu, w szczególności odwykowemu lub rehabilitacyjnemu, albo oddziaływaniom terapeutycznym

    • poddania się terapii, w szczególności psychoterapii lub psychoedukacji;

    • uczestnictwa w oddziaływaniach korekcyjno -edukacyjnych;

    • powstrzymania się od kontaktowania się z pokrzywdzonym lub innymi osobami w określony sposób lub zbliżania się do pokrzywdzonego lub innych osób;

    • opuszczenia lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym;

  • nałożyć środek karny:

    • świadczenia pieniężnego (art. 39 pkt 7  k.k.);

    • zakaz prowadzenia pojazdów (art. 39 pkt 3 k.k.);

    • przepadek (art. 39 pkt 4  k.k.).

Skutek warunkowego umorzenia postępowania

W konsekwencji wyroku, pomimo popełnienia przestępstwa sprawca zachowuje status osoby niekaranej za przestępstwo. Jeśli zaś, sprawca przestępstwa w okresie próby rażąco narusza porządek prawny, w szczególności gdy popełni inne przestępstwo, niż to za które został prawomocnie skazany, wówczas Sąd, w myśl art. 68 § 2 k.k. może (ale nie musi) podjąć warunkowo umorzone względem niego postępowanie karne. Podjęcie postępowania warunkowo umorzonego może nastąpić nie później, niż w ciągu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk– e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | 3 komentarzy

Wniosek o naprawienie szkody

Celem niniejszego artykułu jest wskazanie w jakiej formie można złożyć wniosek o naprawienie szkody oraz jakie są jego wymogi formalne.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż polska procedura karna nie określa szczegółowej formy wniosku o nałożenie obowiązku naprawienia szkody. Wniosek taki może być:

  • złożony na piśmie

  • ustnie do protokołu.

Z mojej praktyki wynika, iż najlepszym rozwiązaniem jest złożenie wniosku o naprawienie szkody w formie pisemnej. W takim przypadku pokrzywdzony będzie miał pewność, że taki wniosek został złożony do akt. Często zdarzają się sytuacje, w których protokolant nie odnotowuje oświadczenia złożonego ustnie przez pokrzywdzonego. Również zdarzają się przypadki, w których po odebraniu oświadczenia ustnego, Sąd wzywa w późniejszym etapie postępowania pokrzywdzonego do sprecyzowania swojego wniosku.

Warto także podkreślić, iż korzystne jest jak najwcześniejsze złożenie wniosku o naprawienie szkody – najlepiej w toku postępowania przygotowawczego. Takie działanie pozwoli Sądowi na przeprowadzenie wszystkich niezbędnych czynności dowodowych do określenia wysokości szkody.

Na uwagę zasługuje fakt, iż pokrzywdzony składając wniosek nie musi wskazywać:

  • osoby, wobec której wnioskuje orzeczenie środka;

  • dokładnej wysokości szkody;

  • uzasadnienia.

Takie założone wynika z faktu, iż postępowanie karne w znaczący sposób różni się od postępowania cywilnego. W procesie karnym pokrzywdzony nie może decydować o różnicowaniu sytuacji karnej poszczególnych sprawców, ponieważ żaden przepis nie daje mu takiego uprawnienia. Należy wskazać, iż złożenie wniosku z wyraźnym wskazaniem sumy oraz wyraźnym wskazaniem niektórych sprawców nie wiąże Sądu. Tym niemniej jednak warto w uzasadnieniu wniosku wskazać jakiej sumy się domagamy oraz w jakiej formie żądamy naprawienia szkody.

Wzór wniosku o naprawienie szkody

Warszawa, dnia 12 listopada 2014 roku

(miejscowość i data złożenia wniosku)

Pokrzywdzony Paweł Nowak

zam. przy ulicy Dolnej 23,

01-320 Warszawa

(dane osoby składającej wniosek)

Sąd Rejonowy dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie,

II Wydział Karny

(organ do którego składany jest wniosek)

Sygn. akt II K 234/15

(sygnatura sprawy)

WNIOSEK POKRZYWDZONEGO O ORZECZENIE OBOWIĄZKU NAPRAWIENIA SZKODY W TRYBIE ART. 46 KODEKSU KARNEGO

Jako pokrzywdzony w sprawie o sygn. akt. II K 234/15 porwadzonej przed Sądem Rejonowym dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie wnoszę o orzeczenie na podstawie art. 46 § 1 k.k. wobec oskarżonego Marcina Kowalskiego obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę na moją rzecz kwoty 2 000zł.

Uzasadnienie

Marcin Kowalski został oskarżony o popełnienie przestępstwa kradzieży telewizora, będącego moją własnością. W wyniku przedmiotowego przestępstwa poniosłem szkodę w wysokości 2 000zł, na którą składa się wartość telewizora marki Sony.

Zgodnie z art. 46 Kodeksu karnego, w razie skazania Sąd na wniosek pokrzywdzonego orzeka obowiązek naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w całości albo w części. Stąd też wnoszę o orzeczenie wobec oskarżonego Marcina Nowaka obowiązku naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na moją rzecz kwoty 2 000 zł.

…………………………………

(własnoręczny podpis)

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk – e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | 22 komentarzy

Przesłuchanie świadka w postępowaniu karnym w miejscu zamieszkania

Celem niniejszego artykułu jest wskazanie w jakich przypadkach Sąd może zlecić przesłuchanie świadka w miejscu innym, niż toczy się postępowanie sądowe.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż regułą procesową jest przesłuchanie świadka na rozprawie. Jednakże jeżeli świadek nie stawił się z przyczyn zbyt trudnych do usunięcia, sąd może:

  • odczytać protokół wcześnie złożonych zeznań w postępowaniu przygotowawczym na rozprawie,

  • zlecić przesłuchanie świadka sędziemu wyznaczonemu ze swego składu lub sądowi wezwanemu, w którego okręgu świadek przebywa,

  • przeprowadzić przesłuchanie świadka na odległość przy użyciu urządzeń technicznych.

Która z tych metod znajdzie zastosowanie zależy od znaczenia zeznań danego świadka w danym stanie faktycznym.

Należy jednak wiedzieć, że odczytanie protokołu zeznań świadka na rozprawie złożonych uprzednio w toku postępowania przygotowawczego powinno mieć charakter wyjątkowy, gdyż zasadą jest bezpośrednie zapoznanie się z dowodem. Najczęściej jest to stosowane w przypadku, gdy świadek nie stawia się na termin rozprawy, a prokurator oraz oskarżony, obrońca nie sprzeciwia się odczytaniu protokołu przesłuchania z postępowania przygotowawczego. Z mojej praktyki wynika, iż sytuacja taka zachodzi w przypadku nieskomplikowanego stanu faktycznego, w której oskarżony przyznaje się do popełnionego czynu.

Przesłuchanie świadka w miejscu zamieszkania jest uzależnione od decyzji Sądu. Jeżeli Sąd uzna, że z powodu przeszkód, których nie można usunąć – przykładowo – choroby świadka – udział w rozprawie świadka jest niemożliwy, może wyznaczyć sędziego ze składu do dokonania przesłuchania w miejscu zamieszkania świadka. Wskazać należy, iż z żadne inne powody nie mogą uzasadniać przesłuchania świadka w miejscu jego zamieszkania. Sąd podejmuje decyzje o przesłuchaniu w formie postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie.

W przedmiotowym przesłuchaniu ma prawo wziąć udział strona, jak również obrońca, pełnomocnik. Z tych względów każda z tych osób musi zostać zawiadomiona o terminie przesłuchania. Jednakże niestawiennictwo tych osób prawidłowo zawiadomionych, nie stoi na przeszkodzie przeprowadzeniu czynności.

W zakresie przesłuchania świadków za pomocą urządzeń technicznych należy wskazać, iż jest to stosunkowo nowy sposób – praktycznie nie spotykany w praktyce.

Aplikant adwokacki Sylwia Winiarska – e – mail: winiarska@adwokat-stelmaszczyk.pl,  nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk – e -mail: biuro@adwokat-stelmaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Opublikowano artykuły | 1 komentarz